27 maja 1942 roku, dwóch młodych ludzi dokonało zamachu na znienawidzonego niemieckiego protektora Czech i Moraw Reinharda Heydricha. Zamachu pozornie nieudanego, a jednak zakończonego niespodziewanym sukcesem, odważnego, niemal brawurowego. Laurent Binet, po wielu latach postanowił zmierzyć się z tą historią, przybliżyć czytelnikowi to dramatyczne wydarzenie, a także całą jego genezę, otoczkę i konsekwencje.

Marek Kamiński jest znany przede wszystkim jako wielki polski polarnik, zdobywca dwóch biegunów w jednym roku, człowiek, który odważył się także na ich zdobywanie wraz z niepełnosprawnym Jaśkiem Melą. Opinia publiczna mniej wie o innych jego wyczynach, na przykład o przebyciu australijskiej pustyni Gibsona czy kajakowych wyprawach korytem Wisły. Książka pod tytułem „Wyprawa” nie opowiada jednak o żadnej konkretnej wyprawie i jej trudach, ale o czymś więcej, o tym, jak skutecznie osiągać cele, jak znosić porażki, jak marzyć i realizować swoje marzenia.

Pod koniec kwietnia 1986 roku światem wstrząsnęła informacja o wybuchu w elektrowni atomowej w okolicach Czarnobyla. Do opinii publicznej docierały sprzeczne informacje, w jednych krajach siano panikę, w innych uspokajano. Tak naprawdę bardzo niewiele było jednak wiadomo o samej katastrofie i sytuacji tam na miejscu. Powód był prosty, miejsce wybuchu znajdowało się w ZSRR, za żelazną kurtyną.

Dla zdecydowanej większości ludzi najważniejszym zmysłem, przekazującym informacje o otaczającym świecie, jest wzrok. Czasem jednak zdarzają się osoby, dla których inny zmysł bywa równie, o ile nie bardziej istotny. Dla Dawida Rosenbauma jest to niewątpliwie powonienie. Oczywiście, zapachy nierzadko wiążą się z doznaniami wzrokowymi czy smakowymi, nie mniej to one są tu zdecydowanie najważniejsze. Wachlarz woni jest pewnie równie bogaty jak feeria barw, a może i bogatszy, tylko przeciętny człowiek zwykle ledwie je rejestruje gdzieś na skraju swej świadomości.

Syberia to bezkresne pustkowia, wieczna zmarzlina, nieprzenikniona tajga. To miejsce, w którym piękno natury spotyka się ze śladami ogromnego cierpienia, ze zniewoleniem, zapomnieniem, szaleństwem i poddaniem. To kraina, która jest zarazem wszystkim i niczym, fragmentem świata zawieszonym już na zawsze pomiędzy piekłem a niebem.

Jedenaście i pół tysiąca kilometrów – tyle dzieli Moskwę od Pekinu, Pekin od Moskwy, a konkretnie dwa ich najważniejsze place, Plac Czerwony oraz Tiananmen. Na tych kilometrach liczne drogi i bezdroża, sieci kolejowe, wioski, miasta i miasteczka, całe mnóstwo narodów, plemion, Tatarów, Kozaków, Ujgurów i innych. To wszystko przebył i zobaczył autor tej książki, a potem o tym opowiedział.

Miały zwykle po kilkanaście lat lub niewiele więcej. Były uczennicami, czasem studentkami. Wywodziły się z najróżniejszych społecznych warstw, z różnych części Polski. Łączył je fakt, że w ich życie, gdzieś w pół drogi pomiędzy dzieciństwem a dorosłością, brutalnie wdarła się II wojna Światowa, wobec której nie chciały pozostać obojętne, i która zmieniła ich życie już na zawsze.

Jest szczerze, jest prawdziwie, czasem zabawnie, czasem bardzo smutno, zawsze niezwykle interesująco. Wszystkie autorki wydają się mieć świetnie opanowany warsztat literacki, do tego obdarzone są wrażliwością i spostrzegawczością, interesują się otaczającym je światem i odnajdują w nim ciekawe problemy, intrygujących bohaterów, mało znane miejsca.

W pamięci pozostaje zdanie, w którym streszcza się sens tej książki: „Auschwitz był nowoczesną, przemysłową realizacją eksterminacji, której zamysł od dawna już drzemał wśród europejskich władców świata”. Pozostaje zadać niepokojące pytanie: jakie przyszłe okropieństwa śpią w naszych współczesnych instytucjach politycznych?

Mieszkańcy Wysp Owczych mają poważny kompleks związany z faktem, że ich kraj jest tak mało znany i co tu dużo mówić, również mało znaczący gospodarczo, kulturalnie i politycznie. Stąd potrzeba bicia kolejnych rekordów, szalona radość z wygranego meczu piłkarskiego i ogromna ekscytacja, gdy Farerów odwiedzi były prezydent USA albo przebrzmiała gwiazda muzyczna.